भागते गए

जीत- जीत
कर भी हम
हारते गए।
बार- बार
खुद को ही
संवारते गए।
कथन,
रेशमी सभी
चुभन से भरे।
जो भी मिले
हाथ पर ही
हाथ थे धरे।
खींचतान
में ही दिन
गुजारते गए।
मौन रहे
फिर भी
प्रश्नचिह्न थे लगे।
पहचानना
हुआ कठिन कि
कौन हैं सगे?
अपने,
हर मोड़ पर
नकारते गए।
लोग मिले
दूरियों से
समझ न सका।
फूंक- फूंक
रखे कदम
हर कदम थका।
ज़िन्दगी में
बेवजह ही
भागते गए।

जानो इन्सान को…

उन लोगों को मैं
चुनौती देता हूं
जो कहते हैं कि
वे ईश्वर तक हमें पहुंचा सकते हैं.
अरे! पहले इंसानियत को तो पूजो फिर बात करो ईश्वर की।
इंसान ही इंसान को भूलने के लिए कहता है।
आओ मूल जड़ों की ओर
मूल क्या है ?
मूल वह धारा है
जो पृथ्वी को माता मानती है।
मूल वह है जो कहता है –
“नर सेवा नारायण सेवा”
Tip briew, tip blei
अर्थात इंसान को जानो
फिर ईश्वर को जानो।
क्यो हो गई है
इस अंधेरे में रहने की आदत?
ईश्वर है लेकिन उस तक पहुंचने के लिए,
किसी मंदिर मस्जिद गिरजाघर की जरूरत नहीं,
मानवता में ही ईश्वर उत्पन्न होता है लौट जाओ अपने मूल की ओर।

केतली

विशाल के सी

जलती हुई अंगारो की भट्टी पर
एक सहमी हुई
खौलती केतली
चुप-चाप से बैठी थी
सुबह से लेकर शाम तक
वह भट्टी पर जरूरत मंद लोगो
के लिए तपी रहती
खुद को बर्दाश्त कर के
मैं हर रोज देखता था
उसके अंदर का चमत्कार
कभी उस में पानी का
उबाल होता
तो कभी चाय, आलू
कभी कुछ तो कभी कुछ
मगर भट्टी पर ही अढी़ रहती
शाम को जब भट्टी सो जाता थी
उसे ढककर अगली सुबह के लिए
वह अपने घर को जाता था
पर कोने के उस तरफ़ विवश केतली
अपने दर्द के साथ
पड़ी रहती थी
ना मालिक ने
उससे पूछा
उसका हाल
ना आग के तपिश ने
ना उन हाथों ने
जो हर सुबह
उसे भट्टी पर रखने आते थे
फिर एक दिन विवश केतली
भट्टी के ताप पर ही फट गई
और भट्टी का वजूद
पल में ही धराशायी
हो गया
घमंडी अंगारे भी
पल में
शान्त हो गए
एक ऐसी केतली
आज हर एक उस
घर पर सजती है
शायद उसे हम जानते हैं
जो रोज किसी एक
भट्टी पर तपती है।
रोक लो उन हाथों को
जो यह सेज सजाती हैं
बुझादो उस भट्टी के अंगार को
ना फट सके फिर
कोई विवश केतली

Wah Myntdu … Ha Chnong Jowai

Dangngir Kjat sngi ia pha wandoh.
Sawdong ia pha mariang iaroh
Darong byrtem ia pha wanjngoh
Ha ki tharia ki krem ki kroh
Ki lyngkha kba jyrngamsawdong.
Harud jong pha ki juh ki shong.
Tiew laluthin ‘Tiew saw ki ong
Ngin phuh harud da sngewsarong.
Ki maw ramsong kiba itynnad
Lyer batemon ba beh pyngngad
Jyrmi dieng kseh pynnoh ki tnad
Syrngiew ha thwei rupa ki shad.
Na khlieh langsha pha noh sngewbha
Ki sim ki doh baroh pynbud ia pha Sohlang harud ki saw-ih bha
Sha thwei ki hap kaweh sngewbha.
Ynda la poi ha syntu ksiar
Ki kynud sur ki wah ki liar
Ki sher syngkai ki jngi diar-diar
Ki nong tong jar ki kiew ki hiar
Don ki jaka pha leh kmen lang
Ba wan khwai doh kynthei shynrang Ngan tuid shano batai ngam nang
Chnong jowai ban ieh mynsiem ka pang.

U Riew Bneng Ha Ka Jingkyndit (II)

U briew ba la pyn-buaid da ka kiad jong ka spah bad ka bor,
Ban lehkmen ia ki baroh ar, ha ka koit ka khiah, ba pynking stet
Ka jingiabeh ba pynlamwir jong u, tad haduh ba ka pyrthei u la pyrkhat,
La pynlong ka kper–jingsngewbha jong u, bad u briew,
Kum u wieh ba par, la pynlong ia u ban ioh ialehkai,
Tad haduh ki hajar ki jingthaba jong ka jingkmen, ba la pynkdang da ka jingsngewbha,
Kaba thap la ki thapniang sngi la bad miet ha khmat ki khmat jong u,
Da kaba iai pynkylla rong, bad ba la sdang pynjakhlia
Ka jing-iohi jong u, bad kaba pynthiang ia ka jingmut jong u, haduh ka jingbishni
Kum ka jingsan ka bor, ba lah saphriang kylleng ha dohnud jong u
Bad ka jingsngewbha ka la mut ha u ba ym don ei ei shuh ban ia ka jingsnai
Ba la knieh noh ia ka jingsngew, bad ha ka jingmut jong ka jingim
Ba pynkmen katta katta, shisien ba la niewkor, ka
dohpyut u briew ba la iap ha ki ksangkti jong u,
Kaba ha kaba shisha-shisha un kyntait, hynrei katba u pyrshang shi pyrshang
Ka la snoh rdin ha u, bad ka da kwah da la ka bor pyrkhat ba la khie bhang,
Ha ki hajar ki dur jong ka jingiap, hynrei kaba kynran kynsan shuwa ban shah pynshoh bieit,
Te wan ka jingsngewsih– bad ka Spah, ka Bor ka jah noh.
Bad la pynlong ia u ban shem ia kiba don jingiadei lem bad ki jaitbynriew baroh,
Ha ka jing-isih bad jingjaw-ummat, bad watla ki lok jong u ki rkhie,
Ki rymmiang shyntur jong u ki kren iaroh jam
— ‘Ko Jingkordit Bakhuid!’


Angels Unawares (II)

Swami Vivekananda

One drunk with wine of wealth and power
And health to enjoy them both, whirled on
His maddening course, till the earth, he thought,
Was made for him, his pleasure-garden, and man,
The crawling worm, was made to find him sport,
Till the thousand lights of joy, with pleasure fed,
That flickered day and night before his eyes,
With constant change of colours, began to blur
His sight, and cloy his senses; till selfishness,
Like a horny growth, had spread all o’er his heart;
And pleasure meant to him no more than pain,
Bereft of feeling; and life in the sense,
So joyful, precious once, a rotting corpse between his arms,
Which he forsooth would shun, but more he tried, the more
It clung to him; and wished, with frenzied brain,
A thousand forms of death, but quailed before the charm,
Then sorrow came — and Wealth and Power went —
And made him kinship find with all the human race
In groans and tears, and though his friends would laugh,
His lips would speak in grateful accents —
‘O Blessed Misery!’

मजदूर





 डॉ.मधुकर देशमुख

 भट्टियां तेरे कारखाने की जलाने में 
 मैं खुद जला हूँ।
 महल तेरे बनाने में
 मैं खुद जला हूँ।
 रोशन तुझे कराने में, 
 मैं खुद जला हूँ।
 चिराग तेरा जलाते- जलाते
 रखा मैंने खुद को अँधेरे में।
 देश को आत्मनिर्भर बनाने में
 हर जुल्म सहे मैंने।
 समाज की इन बंदिशों से 
 टूट कर चूर हो गया हूँ मैं…
 जीवन में संघर्ष करते- करते
 बिखर गया हूँ मैं।
 परिवार को खुश रखूँ, 
 पेटभर खाना खिलाऊँ
 ये सपना मैंने भी तो पाला था।
 तो क्या बुरा किया था. ..?
 पर नहीं बुझाई पेट की आग तुमने…!!
 समय अब आ गया है…
 हिम्मत न हारने का
 अब भी हिम्मत रखता हूँ
 जेठ के इस तपती धुप में
 परिवार का बोझ उठाने की।
 अब भी हिम्मत रखता हूँ
 जिस मिटटी में जन्म लिया
 उस मिटटी का कर्ज चुकाने की।
 अब भी हिम्मत रखता हूँ
 चलने की… 
 चलूंगा… चलता रहूँगा…
 अपनी मंजिल तक
 पर अब न रूकूंगा. ..
 पीछे मुड़कर न देखूंगा, 
 अब मैं चल पड़ा हूँ. ..
 अपनी मिटटी का कर्ज चुकाने. ..
 माँ-बाप की सेवा करने
 चलते - चलते अगर मिट भी गया
 तो समझूँगा; मेरे जैसा खुशनसीब और कोई नहीं…
 पर पीछे मुड़कर ना देखूंगा…!!
 बावजूद इसके
 अगर लौट सका तो…
 तेरा शहर बसाने अवश्य लौटूंगा 
 पर पीछे मुड़कर न देखूंगा…!! 

Ka Jingkren U Swami Vivekananda ha Chicago: Ka Niam Buddhist

The Buddha by Davina Maurer, The Art Institute of Chicago

26 tarik, Nailur, 1893


Ngam dei u Buddhist, kumba phi la iohsngew, hynrei nga dei. Lada ha China, ne Japan ne Ceylon ki bud ia ki jinghikai jong u Kynrad bakhraw jong ki, ka India ka mane ia U kum U Blei ba wan long briew ha pyrthei. Phi la iohsngew ba ngan sa kren kynthah ia ka niam Buddhist, hynrei da kata nga kwah ba phin sngewthuh ia kane. Khamtam na nga u ban kren kynthah ia uta uba ngan mane ia U kum U Blei ba wan long briew ha pyrthei; hynrei ka jing sngewthuh jong ngi ia U Buddha ka long ba ki nongbud jong u kim pat sngewthuh bha ia U. Ka jingiadei jong ka niam Hindu (da ka niam Hindu nga mut ka niam jong ki Vedas) bad ka niam Buddhist ha kane ka por mynta ka long kumjuh kum ka niam ki Jew bad ka niam Khristan., U Jisu u dei u Jew, bad U Sakya Muni, u Hindu. Ki Jew, ki kyntait, ia U Jisu, ki sah narphna ia U bad ki Hindu ki pdiang ia U Sakya Muni kum U Blei bad mane ia U. Hynrei ka jingiapher bashisha bangi ki Hindu, ngi kwah, ban pyni ba ka niam Buddhist ba mynta, ka long ba ngi dei ban sngewthuh ba ki jinghikai U Buddha ki shong hangne : U Sakya Muni um shym wan ban ialap ei-ei kaba thymmai, u, ruh, kum U Jisu U wan ban pynim ym ban pynjot. Tang ba ha ka liang U Jisu, dei ki riewrim ki Jew ki bym sngewthuh ia u, katba ha ka liang U Buddha dei ki nongbud jong u hi ki bym sngewthuh ia ki jingkordor ki jinghikai jong u kumba ki Jew. Kim shym sngewthuh ia, ki jinghikai ha ka Testamen barim. Kum juh ki Buddhist kim shym sngewthuh ia ki jinghikai ba shisha ka niam Hindu. Sa shisien nga ong biang ba u Sakya Muni um shym wan ban pynjot, hynrei u long ka jingpyndep, ka jingkut bad jingpynbha jong ka niam Hindu.
la ka niam Hindu la ia pynbynta ha ki ar bynta; ki jinglehniam bad ka mynsiem. la kiba dei bad ka mynsiem barabor la ju pule bniah da ki riewniam.
Ha ka niam Hindu ym ju don jingia bynta jaid. U briew uba na ka jaid bahalor bad u briew ba na ka jaid bapoh ki lah ban long ki riewniam ha India bad kita ki jaid ki ia long lang kawei. Ha ka niam ym ju don jingiapher jaid; ka jingiapher jaid ka long tang kaba shu pynmih hi ha ka imlang sahlang. U Sakya Muni u long u riewniam, bad ka dei ka burom jong u ba u don ka mynsiem ba kylluid ban pynpaw ia ka jingshisha ba la buhrieh ha ki Vedas bad u la pynphriang ia ki kylleng ka pyrthei. U dei ma u uba nyngkong tam eh ban seng ia ka jingialap, u long ba nyngkong eh ban pyrkhat ban pynkylla niam.
Ka burom bakhraw jong une U Nonghikai ka long na ka bynta ka jingisynei jong u ia baroh, khamtam ia kiba bieit bad baduk. Katto katne na ki nongbud jong u ki long ki Brahmin. Ha ka por jong U Buddha ka Sanskrit kam long shuh ka ktien ba kren ha India. Ka long ha kata ka por tang ka ktien ha ki jingthoh ki riewstad. Katto katne na ki nongbud Brahmin jong U Buddha ki kwah ban kylla ia ki jinghikai jong u sha ka ktien Sanskrit, hynrei u ong ha ki, “Nga wan na ka bynta kiba duk, kiba rangli, shah ngan kren ha ka ktien jong ki.”Kumta haduh mynta kham bun na ki jinghikai jong u ki long ha ka ktien jong kata ka por ha India.
Lada ka long katno katno ka jingstad pyrkhat ne ka jingstad hikai, katba dang don ka jingtlot ha ka mynsiem briew, katba dang don ka jingiam na ka mynsiem u briew na ka bynta ki jingtlot jong u, kan dang don ka jing ngeit ha U Blei.
Ha ka liang jong ka jingstad pyrkhat ki nongbud jong u kynrad bakhraw ki lynthaw ialade ha ki mawsiang bym jukut jong ki Veda bad kim lah ban pynpait ia ki, bad ha kawei pat ka liang ki shim noh na ka jaid bynriew ia uta U Blei bymjukut Uba baroh ki kynthei bad rangbah baroh ki snoh sngewtynnat. Ka jingmih nangta “ka long ba ka niam Buddhist ka duh noh ha ‘India, ‘ka ri ha kaba la Kha ia ka.
Ha kajuh ka por, ka niam Hindu ka duh noh kawei kaba kongsan eh, kata ka long ka mynsiem pynbha ba shitrhem, ka jingisynei bad leh isynei ia baroh, kata ka mynsiem pynkhraw, jong ka niam Buddhist kaba la wanrah iaki paitbah bad pynlong ia ka India, baroh kiba khraw mynsiem, kat haduh ba ki nongthoh, history na Greece ban thoh shaphang ka India ha kata ka por, ba ym ju don uno-uno u Hindu u ban kren lamler ne ka kynthei – Hindu ka ban long ka bym khuid.
Ka niam Hindu kan nym lah long khlem ka niam Buddhist, ne ka niam Buddhist khlem ka niam Hindu. Kumta phi lah ban mutdur ka mut aiu ka jingia pait jong kine ki ar. U Buddhist um lah ban ieng hi khlem ka jabieng bad bor pyrkhat jong u Brahmin lymne u Brahmin khlem ka mynsiem u Buddhist. Kane ka jingiapait hapdeng u Buddhist bad u Brahmin ka la wanrah ia ka jing kyllon jong ka India. Dei namarkata ka daw ba ka India la shong shnong da ki laispah millian ki nongkhrong, bad dei na kata ka daw ba ka India ka long ka mraw jong ki nonghiar thma nongwei da ki hajar snem. To namarkata ngin pyniasoh biang ia ka bor pyrkhat bakhraw jong ki Brahmin bad ka mynsiem bakhraw, ba kylluid jingmut jong u Kynrad bakhraw.

Ki Kyntien Ka Kmie Bakhuid

Sri Sarada Devi

Ka kham bha ban khot ia u Kynrad da la ka dohnud baroh tang shisien ban ia kaba shu iai pyrta ia ka kyrteng jong u da ki spah sien khlem pynleit jingmut ei ei. Kan myntoi aiu ban shu khot ia ka kyrteng jong U baroh shi sngi haba ka jingmut pat donkam ban da pynleit jingmut bha khnang ban ioh ia ki jingkyrkhu u Blei.
Shibun kiba kyrpad Blei tang haba shem jynjar. Hynrei uta u ba la aiti mon sngewbha ha u kynrad naduh dang khynnah un ioh ki jingkyrkhu.
Lada ngi phet sha u Blei, ka nusib ne ka hok kam lah leh ei ei. Ka ei ia kum kita ki briew.
Ka kham bha ban khot ia u Kynrad da la ka dohnud baroh tang shisien ban ia kaba shu iai pyrta ia ka kyrteng jong u da ki spah sien khlem pynleit jingmut ei ei. Kan myntoi aiu ban shu khot ia ka kyrteng jong u baroh shi sngi haba ka jingmut pat kam don? Ngi don kam ban da pynleit jingmut bha khnang ban ioh ia ki jingkyrkhu u Blei.
Kynmaw ban burom ia la ka kmie bad ba ka dei ka kamram ba kongsan tam. Hynrei ka pher roi pat lada ka ialeh pyrshah ia phi ban roi sha ka jingbha.
U briew ba sotti u kham laitluid lada u duwai ne ym duwai ia u Blei. Un wan kloi ha jan jong u lada u tur ban wan sha u.
Ngi dei ban ainguh ia u Blei shuwa ban bam. Ngim dei ban bam khlem da ainguh. Kumba ka jingbam jong phi ka long, kumta ka snam jong phi ruh kan long.
Niuma, khun, haba phi ainguh ia u Blei phi dei ban sngew ia u kum la u jong bad ong, ‘Ale, shong bad bam ia kane ka jingbam. Bad mutdur ba u la wan, u la shong bad la bam ia ka jingbam. Hato ka donkam ba ngin da ialeh ki kam phylla haba ngi shakri ia u ? Kine ki long tang ki jingleh kiba ngi ju leh ia la kiba ha iing ha sem haba ki wan kai. Ngi dei ban- sngew ia u kum ngi hi. U Kynrad da shisha u pdiang hun ia ki jingainguh jong ngi.

Ki Kyntien Ba Kyntang U Ramakrishna


La pynkylla da I Bah P S Lyngdoh

From the pages of Gospel of Sri Ramakrishna
(part of an ongoing project by Ramakrishna Mission, Sohra)

Sketch by Kimaya Thakkar


Kynrad bad u Nongbud
Rymphang 1882


Ka jingleit jngoh ba ar u M ia u Ramakrishna kala jia long haka baranda phang shathie mihngi kumba 8(phra) baje ei ei mynstep. Kala dei ka por khitmoh ia u kynrad ba u nong khitmoh u dang slem, mar ia poi ka dang dei ka por slap, ka lyer khriat ka dang iai beh, ula kup da i jainkup ba stang thoh sawdong. Haba la iohi ia u M, u kynrad ula ong. “Te, phi la wan. Kala bha eh. Shong shong hangne.”U la shu phuh samrkhie. Ula jyngngan kumno re haba ula kren.
U Ramakrishna (ha u M): “Hangno phi shong?”
U M: Ha Kolkata, babu.”
U Ramakrishna: “Hangno phi sah shane pat?”
U M: Nga sah ha Baranagore ha iing i hymmen tymmen u Ishan Kaviraj.
U Ramakrishna: “O, ha iing u Ishan? Ka bha eh, kumno u long u Keshab mynta? Ula shitom jur te.”
U M: Hooid kein nga ruh nga la iohsngew kumta, hynrei nga ngeit ba ila koit mynta.”
U Ramakrishna: Nga la buh -thong ban duwai lehniam iaka Mei-blei da ka snepkor ba im bad ka shini khnang ban koit noh u Keshab. Teng teng dang phyrngab haki por mynstep, nga ju khie bad ialam hakhmat jong ka. Ko Mei-blei, sngewbha to punkhiah pat ia u Keshab. Lada u Keshab ym don shuh, badno ngan ia kren ia khana pat haba nga leit ha Kolkata. Bad dei namarkata ba nga la kut jingmut ban tyrwa haka Mei-blei da u snepkor bad ka shini.
To iathuh ia nga, phi da tip shisha ba u Mr. Cook uba la wan ha Kolkata? Ka dei shisha ba ula ai jingkren? Shisien u Keshab ula ialam ia nga ha ka kynja liang ba pyniaid da ka tdem bad une u Mr. Cook ula don lang ha kata ka kynhun.
M: Hooid babu, nga la iohsngew kumta hi; hynrei ngam pat ju iohsngew ia ki jingkren jong u. Ngam da tip bha shaphang jong u.
U Ramakrishna: U hynmen u Pratap u la wan hangne. U la sah katto-katne sngi. Um don kam don jam ban trei bad u la ong ba u kwah ban sah hangne. Nga tip ba u la iehnoh ia la ka tnga bad ia la ki khun ha u kthaw kurim la jong. U la iehnh bein ia ki! Kumta nga la ai jingsneng tyngeh ia u. Tang ban im kam kai! U dei u kpa jong bun ngut ki khun! La ki para-marjan kin bsa kin pynheh-pynsan ia ki! Um shym la don rain don rem ei ei ba kiwei kin bsa kin btiah ia ka tnga bad ki khun jong u bad ba kin shong kin sah haiing u kthaw kurim. Nga la tim tyngeh ia u bad nga la ong ba u dei ban wad la ka kam. Te, u la mon hi ban mih noh nangne.
“Phi la shongkurim?”
M: Hooid babu.
U Ramakrishna(da kaba kyiuh): Oh Ramlal!(U pyrsa jong u Ramakrishna, bad u lyngdoh ka iingmane ka Blei Kali) Ah, u la shongkurim.
Kum u briew uba la leh kam sang bashyrkhei, u M u la shong khlem khih, u pyndem la ki khmat hapoh. U la pyrkhat.“Ka long kaba sang seh ban shongkurim?.
U Kynrad u la bteng pat, “Phi la don khun don kti?”
U M ha kane ka khyllipmat te u la kyndeh ka dohnud. U la pasiaw ha ka sur kaba kyiuh, “Hooid babu, nga la don khun.”
U Ramakrishna u la kren sngewsih kthang, Wow ko mei jong nga! U la da don khun ruh!
Ba kumta u M ba la shah mai u la shongkhop khlem kren shikyntien ruh. U la sngew jah burom katta katta. Hadien khyndiat por, u Ramakrishna u la peit ia u da ka khmat kaba sbun bad kaba sngewieid:
Peit shane, phi don ka jinglong babha de. Nga tip ia ki da kaba peit ha ka shyllangmat uno uno u briew, ha ki khmat jong u bad kumta ter ter. Te, iathuh ianga mynta, ka tnga jongphi ka long kaba kumno? Ka don kano kano ka jinglong bakynja mynsiem, ne ka don ha ka jingshah khring ha ki bor maian ka pyrthei?.
M: Ka shu biang hi. Hynrei nga tieng ban ong ba ka long ka briew kaba dang duna ha ka jingnang-jingstad U Kynrad (ha ka dak bym i hun mynsiem). Bad phi pat phi long u briew uba lanang-lastad!
M u ba la dang hap ban dang sngewthuh ia ka jingiapher hapdeng ka jingnang-jingstad bad ka jingbieit. Kat haduh kane ka khyllipmat ka jingsngewthuh jong u ka long ba uno uno uba la ioh jingnang-jingtip na ki kot pule bad ki skul. Hadien pat u la sngewthuh ia la ka jingsngewthuh bakla jong u. La pynsngewthuh ia u ban tip ia u Blei ka long ka jingnang-jingstad hynrei tang ban tip ia u ka long ka jingbieit. Haba u Ramakrishna u la pynpaw. “Bad phi long u briew uba lanang-lastad, ka jingsngew khyllew u M ka la nang ktah shuh shuh.
U Kynrad: Niuma, phi ngeit ha u Blei ba don dur ne M: Are u la nang lyngngoh shuh shuh halade: Kumno u briew u lah ban ngeit ha u Blei ba khlem dur haba man u briew u ngeit ha u Blei ba don dur? Bad lada u briew u ngeit ha u Blei ba khlem dur, kumno pat u briew u ngeit ba u Blei u don dur? Ka lah seh ban ong ba kine baroh ar ki jingmut ba ia takhuh-pakhuh kin long kiba shisha ha kajuh ka por? Ka lah mo ka kynja um kaba lieh kum ka dud kan long iong?.
M: Babu, nga kham sngewmon ban pyrkhat ia u Blei ba khlem dur.
Kynrad: Hooid, kaba bha. Ka biang hi ban don jingngeit ha kaba kumno kumno ruh. Phi ngeit ha u Blei ba khlem dur kata ruh ka long kaba shisha. Hynrei man ka khyllipmat wat ju pyrkhat ba tang kane ka long kaba shisha bad baroh kiwei pat kiba bakla. Kynmaw ba u Blei ba don dur ka long kajuh hi kum u Blei ba khlem dur. Hynrei skhem jingmut triang ha la ka jong ka jingngeit.
Ka jingpynshai ba baroh ar ki long shisha kumjuh ka pynlyngngoh ia u M. Um pat la ju ioh jinghikai kumta na ki kot. Ba kumta, ka jingsngew khyllew jong u ka la nang kham hiar shuh shuh, hynrei naba kam shym pat la pynduh-pyndam syndon ia ka jingsngew sarong jong u, u la ia pyn-i nia shuh shuh bad la u Kynrad.
M: Babu, tharai lada u briew u ngeit ha u Blei ba don dur. Ka tikna ba Um dei kum ka dur dewbyrtha!
Kynrad (da kaba knieh ktien). Hynrei, balei ka dur dewbyrtha? Ka dei ka dur jong u Mynsiem.


(yn dang bteng …..)